Qeveria është e ekspozuar ndaj korrupsionit, krijimit të një shoqërie kriminale me mafien, manipulimit të zgjedhjeve 2017 dhe mbajtjen e zgjedhjeve të paligjshme në vitin 2019. Çdo qeveri e BE do të kishte dhënë dorëheqjen

Erjon Dervishi

Miratimi i një ligji zgjedhor në përputhje me rekomandimet e OSBE-së dhe plotësimi i gjykatave në vend, janë kushtet kryesore që do të duhet të plotësohen nga ana e Shqipërisë, në mënyrë që Bashkimi Europian të jetë më afër Shqipërisë. Z. Henze në intervistën që ka dhënë për gazetën “Shekulli”, tregon pikat që duhet të merren në konsideratë nga qeveria Rama. Aty përfshihet edhe hetimi për zgjedhjet lokale të vitit 2019.

A mundet qeveria Rama të zbatojë reformën e Bundestagut?

Jo, qeveria Rama nuk është në gjendje në asnjë mënyrë që ta bëjë këtë në mënyrë objektive ose për sa i përket personelit. Është e ekspozuar ndaj një korrupsioni të konsiderueshëm, dyshimit për krijimin e një shoqërie kriminale me mafien për të manipuluar zgjedhjet parlamentare të vitit 2017, mbajtjen e zgjedhjeve të paligjshme në vitin 2019 dhe shkeljen serioze, të përhershme të kushtetutës. Çdo qeveri e BE do të kishte dhënë dorëheqjen brenda 24 orëve nga një akuzë e tillë.

Rezultatet e vendimit të Bundestagut gjerman dhe Këshillit të Europës e tregojnë këtë, ato vetëm duhet të lexohen saktë një herë. Më lejoni, para së gjithash, të theksoj se ekziston një rekomandim që Bundestagu gjerman miratoi në fund të shtatorit 2019, pasi qeveria Rama nuk kishte plotësuar asnjë nga kriteret e pranimit. Së dyti, më lejoni të theksoj shkurtimisht në vijim, vetëm atëherë mund të hyjmë në atë që është tashmë e dukshme për të ardhmen e Shqipërisë: Në takimin e tyre të samitit me shtetet e Ballkanit Perëndimor në 21 qershor 2003, krerët e shteteve dhe qeveritë e Europës (BE) iu dhanë vendeve të Ballkanit perspektivën e anëtarësimit në BE nëse i plotësonin kushtet. Sfondi ishte politika europiane e demokratëve të Shqipërisë. Nga viti 1992 deri në 2013, Demokratët e çuan Shqipërinë në familjen e shoqërive civile, nga mjerimi politik dhe ekonomik dhe terrori, në hapjen e saj drejt botës së jashtme të Shqipërisë, opozita e zgjedhur e tanishme nënshkroi qindra marrëveshje bashkëpunimi me vendet europiane dhe vendet e tjera gjatë mandatit të saj në 1992.

Periudha problematike e regresionit dhe ngecjes së Shqipërisë filloi në 2013, dhe sot, Shqipëria është në thelb përballë falimentimit shtetëror politik dhe ekonomik, njerëzit nuk shohin më të ardhme, rinia e Shqipërisë po largohet nga vendi, sundimi i ligjit nuk ekziston, ekziston një kërcënim ekonomik i falimentimit. Ky është problemi që tani më në fund ka çuar në mos pranimin e Këshillit të Europës. JO e BE-së ka të bëjë me performancën e qeverisë dhe jo të popullit shqiptar, dhe kryeministri Rama ka dështuar. Maqedonia Veriore ka kuptuar dhe reaguar për atë që po ndodh në Shqipëri. Z. Ram fyen dhe shpif ndaj BE-së, veçanërisht ndaj Presidentit të Republikës Franceze, dhe përpiqet të ndajë Gjermaninë dhe Francën për këtë çështje. Z. Rama, nuk do të keni sukses. Në fund të shtatorit 2019, Bundestagu shprehu shpresën e qartë se një vendim për pranimin në BE do të bazohej, nga njëra anë, në përmbushjen e kritereve të pranimit, të cilat Komisioni Europian i ka identifikuar si dymbëdhjetë përparësi në përputhje me të. Nga ana tjetër, Shqipëria tani duhet të tregojë gjithashtu aftësinë e saj themelore të zbatimit. Kjo është një kërkesë shumë e gjerë, e arritur, shtesë. Një kërkesë e tillë është e re dhe korrespondon me kërkesën e Macron.

Çfarë kërkohet?

Sigurimi që Gjykata Kushtetuese dhe Gjykata Supreme të jenë në gjendje të funksionojnë siç duhet. Miratimi i një reforme zgjedhore që është plotësisht në përputhje me rekomandimet e OSBE/ODIHR dhe siguron financim transparent të partive dhe financim të fushatës. Zbatimi i ligjit për reformën e ligjit zgjedhor. Procedimet penale kundër gjyqtarëve dhe prokurorëve të akuzuar për sjellje kriminale në procesin e vettingut. Fillimi i prokurorisë dhe, aty ku është e përshtatshme, proceset gjyqësore kundër atyre që lidhen me blerjen e votave në zgjedhje, dhe përndjekjen serioze dhe të shpejtë ndaj elementëve në qeverinë e Ramës, dhe partisë në pushtet PS.

Bëhet fjalë për manipulimin e zgjedhjeve parlamentare në vitin 2017. Sipas arsyes së hetuesve të arratisur, prokurorët publik, policët, të cilët gjetën azil në Zvicër dhe Gjermani, do të duhej të silleshin në Shqipëri një ekip ndërkombëtar hetimi nën udhëheqjen e një organizate ndërkombëtare hetimi që do të duhej të zbatohej. Meqenëse është vërtet e vështirë të imagjinohet që qeveria Rama do të akuzojë veten e saj. Zbatimi i SPAK nga qeveria Rama dy javë më parë zbuloi shkelje kushtetuese nga ana e qeverisë; numri minimal kushtetues për okupimin e SPAK nuk u vërejt. Ky proces tregon gjithashtu shumë qartë se qeverisë Rama i mungon ndonjë kuptim i pajtueshmërisë me rregullat kushtetuese. Është gjithashtu e qartë se, përkundër sinjalit nga Brukseli, kjo qeveri ende nuk duket se e kupton atë që pritet, respektimi i rregullave kushtetuese. Progres i fortë drejt krijimit të një regjistrimi të duhur në luftën kundër korrupsionit dhe krimit të organizuar në të gjitha nivelet, përfshirë inicimin dhe gjykimet e para të kryera edhe kundër zyrtarëve të lartë të nivelit të lartë dhe politikanëve.

Kjo përfshin hetime pro aktive, ndjekje penale dhe dënime për korrupsion dhe krim të organizuar aty ku është e përshtatshme. Bëni përparim të prekshëm në reformën administrative, përfshirë rishikimin e rekrutimit të zyrtarëve të lartë dhe drejtorëve, përfshirë edhe në lidhje me pretendimet për parregullsi. Kjo është e vështirë meqenëse vetë qeveria Rama është infektuar masivisht nga korrupsioni. Një vendim i formës së prerë për ligjshmërinë e zgjedhjeve lokale të 30 qershorit 2019 nga Gjykata Kushtetuese; nëse urdhërohet rivotimi i zgjedhjeve, ato duhet të bëhen në bazë të ligjit të ri zgjedhor. Kjo është e mundur vetëm me funksionimin e gjykatave supreme. Është gjithashtu problematike që qeveria shqiptare duhet të hetojë përsëri Ramën kundër vetvetes.

Të sigurohet që korniza e negociatave është hartuar në atë mënyrë që të sigurojë një vazhdim të vazhdueshëm të rrjedhës së reformave dhe, mbi të gjitha, zbatimin e reformave të dakorduara nga Shqipëria. Për shkak të zhvillimeve që nga viti 2013, nuk ka shumë të ngjarë që qeveria aktuale të jetë në gjendje të zbatojë reformën. Sundimi i ligjit, d.m.th. vazhdimi i rishikimit të gjyqtarëve dhe prokurorëve, krijimi i strukturave të reja gjyqësore. Qeveria Rama ka kryer me dashje dhe me qëllim një shkelje të rëndë kushtetuese, dhe Gjykata Kushtetuese dhe Gjykata Supreme kanë qenë jofunksionale për dy vjet. Sipas kushtetutës shqiptare, të dy gjykatat janë të ashtuquajturat organe të përhershme, d.m.th. kushtetuta garanton funksionalitetin e tyre, ato duhet të jenë aktive. Pavarësisht kësaj, gjyqtarët sigurisht që mund të pushohen nga puna, por shteti është i detyruar ta organizojë këtë në atë mënyrë që shkëmbimi i gjyqtarëve të mos anulojë funksionalitetin e gjykatave supreme. Sidoqoftë, kjo është bërë. Një gabim elementar në reformën gjyqësore, një shkelje elementare e kushtetutës, qeveria është sjellë si një armik i kushtetutës, ky vendim ka vendosur sundimin e ligjit dhe demokracinë parlamentare në Shqipëri në një gjendje jofunksionale. Luftimi i korrupsionit dhe krimit të organizuar, përfshirë forcimin dhe ndërlidhjen e institucioneve dhe krijimin e një regjistrimi të qëndrueshëm në të gjitha nivelet, si dhe në zbulimin dhe kapjen e fondeve në lidhje me korrupsionin. Sidoqoftë, një analizë neto tregon se korrupsioni është rritur në mënyrë të konsiderueshme në Shqipëri qëkur Rama mori pushtetin në 2013.

Për të siguruar që Shqipëria të plotësojë plotësisht kriteret politike dhe ekonomike pas pranimit: Të mbrojë që Shqipëria të respektojë dispozitat e Paktit Europian të Stabilitetit dhe të Rritjes dhe kriteret e stabilitetit të Traktatit të Mastrihtit qysh në procesin e negociatave përpara se të mund të bashkohet zyrtarisht në bashkimin monetar pas pranimit të mundshëm; Kërkesat e bëra nga Parlamenti i Berlinit përmbledhin edhe një herë atë që pret Europa nga Qeveria shqiptare, por edhe nga populli shqiptar. Është e qartë se këta faktorë janë njohur për qeverinë Rama me vite, se kjo qeveri ka dështuar plotësisht politikisht. Nëse Shqipëria do të kishte organizuar një politikë të jashtme dhe të brendshme, siç bëri midis viteve 1992 dhe 2013, do të kishte qenë në negociatat e pranimit me BE kohë më parë. Kroacia dhe Sllovenia i kanë treguar aftëasitë. Një tradhti e vërtetë për të ardhmen e popullit shqiptar.

Rezulton se ndryshime thelbësore duhet të bëhen në Shqipëri nëse duhen përmbushur kriteret për fillimin e bisedimeve me BE-në. Pas çdo çështje të vetme që Shqipëria tani duhet të zgjidhë, ka angazhime të konsiderueshme për ndryshime thelbësore politike, të cilat nuk mund të përmbushen brenda disa javësh. Është e qartë se pranimi dhe fillimi i bisedimeve nuk janë të mundshme me kosto zero. Pika fillestare për një zhvillim të suksesshëm drejt BE-së është që Shqipëria të ketë një sistem politik, demokratik dhe juridik të paprekur, një ekonomi të paprekur, të rregullt dhe, më e rëndësishmja, konsensus brenda shoqërisë. Qeveria aktuale Rama nuk mund ta garantojë këtë. Kjo nuk mund të shkojë mirë. Nëse shikoni, për shembull, në çështjen Tahiri, ish-ministri i brendshëm dhe mik i mirë i Ramës. Kush është akuzuar tani, por akuza për përfshirje në manipulimin e zgjedhjeve të vitit 2017 është ende në pritje, pse, mbase tema është shumë afër njerëzve të Ramës, Ballës, që e di? Më 10 shtator, prokuroria publike e dënoi atë me 12 vjet burg. Kjo bindje nga prokuroria publike ndodhi pikërisht në kohën kur Kryeministri ishte duke shkuar për në Berlin për të bindur politikanët gjermanë për seriozitetin dhe efikasitetin e qeverisë shqiptare dhe reformën ligjore. Bindja synonte të kishte një efekt në Berlin, për të bindur Berlin që reforma ligjore ishte në rrugën e duhur.

Flash Lajme

Më të lexuarat